21 Mayıs 1864 Büyük Çerkes Soykırımı ve Sürgünü’nün 161. yılı dolayısıyla Samsun’da kapsamlı bir anma programı düzenlendi.
Kafkas Dernekleri Federasyonu (KAFFED) ve Samsun Çerkes Derneği iş birliğiyle ve Samsun Büyükşehir Belediyesi’nin desteğiyle gerçekleştirilen etkinliğe Türkiye’nin dört bir yanından 30’a yakın dernek katıldı. Katılımcı sayısı ise yaklaşık 10 bini buldu.
Protokolden Geniş Katılım
Samsun Çobanlı İskelesi’nde gerçekleşen programa AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu, AK Parti Samsun İl Başkanı Mehmet Köse, Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan, İlkadım Belediye Başkanı İhsan Kurnaz gibi isimler de katıldı.
Alkışsız Tören, Sessiz Saygı
Kortej yürüyüşüyle başlayan Karadeniz’e 21 Mayıs 1864 yazılı çelenk bırakılmasıyla devam eden programda Adigece dua edildi. Sürgün anmalarına özgü olarak program boyunca alkış yapılmadı. Tiyatro ekibi sahne önünde mezar taşlarıyla nöbet tutarken, Yistambilak’o, Samsun Sahili, Hajret ve Şiş Nani ağıtları seslendirildi. Nart Çocuk Kulübü sürgün andını okudu. Program boyunca duygu dolu anlar yaşandı.
Deniz Karanfillerle Doldu, Nart Ateşi Yandı
Programın sonunda sahil boyunca meşaleli yürüyüş gerçekleştirildi. Katılımcılar denize karanfiller bıraktı, Nart ateşi yakıldı.
KAFFED Başkanı Uluçay: “Mücadeleye Devam Edeceğiz”
Kafkas Dernekleri Federasyonu Başkanı Ünal Uluçay yaptığı konuşmada, 21 Mayıs’ın sadece bir yas günü değil; hafızayı eyleme dönüştürme sorumluluğu taşıyan bir gün olduğunu vurguladı.
“Bu göç sadece bedenlerin değil, bir halkın onurunun kıyıya vurmasıdır,” diyen Uluçay, tarihle yüzleşme ve soykırımın tanınması, kolektif hakların sağlanması, ve anayurda dönüş hakkı gibi taleplerin altını çizdi.
Uluçay ayrıca, gençlerin kültürel mirası yük değil, değer olarak görmesi gerektiğini belirtti. Çerkesçe dijital içerik üretimi, sosyal medya projeleri ve kültür festivallerinin önemini vurgulayarak, “Gençler sadece gelecek değil; bugünün taşıyıcısı ve sözün sahibidir.” dedi.
SÇD Başkanı İlhan Ayrancı: “Acımız Hâlâ Taze”
Samsun Çerkes Derneği Başkanı İlhan Ayrancı, Çerkes toplumunun 1864’te yaşadığı acının hâlâ çok taze olduğunu belirtti. Ayrancı, anmanın sadece geçmişi hatırlamak değil, Çerkes topluluklarının dayanışması açısından bir fırsat olduğuna dikkat çekti.
Yerel Yöneticilerden Duygusal Konuşmalar
İlkadım Belediye Başkanı İhsan Kurnaz, kendisinin de bir Çerkes olduğunu belirterek, bu acının nesiller boyu taşındığını vurguladı. Kurnaz, Çerkes toplumunun Cumhuriyetin kuruluş sürecindeki katkılarına da değindi.
Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan ise eşinin Çerkes olduğunu, Çerkes halkının yaşadığı acıyı, travmayı derinden hissettiğini belirtti. Doğan, “Çerkesler büyük mağduriyet yaşamışlardır. Acınızı paylaşıyorum. Çerkes toplumunun birliğininin daim olmasını diliyorum.” diye konuştu.
Sadece Anma Değil, Yeniden İnşa Zamanı
Samsun’daki bu görkemli program, Çerkes halkının hafızasını canlı tutarken, her yıl büyüyen bir katılımla gerçekleştiriliyor. Anma programı, Çerkes halkının adalet, tanınma ve kültürel haklar talebini daha güçlü şekilde dile getirdiği bir platforma dönüşüyor.
