Denizcilik, bizim geleneğimizde ve genlerimizde var.
Eskiden güzel insanlarla, güzel yöneticilerle güzel bayramlar kutlanırdı.
Herkes bu mutluluğu sevgiyle paylaşırdı.
Adeta herkes bu bayramı dört gözle bekleri.
Hele yüzme bilen gençler 1 Temmuz’u iple çekerdi…
Son senelerde ne oldu da 1 Temmuz’u unutuverdik!
Nerde bizim geleneklerimiz?
Bu kadar mı yozlaşır kurumlar ve toplum!
Eskiden bir kurumun amirini gördüğümüzde önümüzü iliklerdik.
Ya şimdi?
1 Temmuz nedir?
Denizcilik ve Kabotaj Bayramı
Her yıl 1 Temmuz tarihinde kutlanan bir millî bayramdır.
Kabotaj, bir ülkenin kendi karasularında ve kendi limanları arasında gemi işletme ve her türlü liman hizmetlerini kendi kontrolünde bulundurma hakkıdır.
24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan Lozan Antlaşması uyarınca kapitülasyonlar lağvedildi.
Böylece Türkiye kabotaj hakkına kavuştu.
Türkiye'nin büyük ölçüde bir yarımada ülkesi oluşu ve kıyı uzunluğunun 8333 kilometre olduğu dikkate alınırsa bu Türk denizciliğine büyük bir imkân tanıyordu.
Gerekli düzenlemeler yapıldıktan sonra 19 Nisan 1926 tarihinde çıkarılan 815 sayılı yasaya göre Türkiye limanları arasında sadece Türk teknelerinin hizmet görmesi zorunluluğu getirildi.
Yasa aynı yıl 1 Temmuz'da yürürlüğe girdi.
Bu tarih 1935 yılından itibaren Kabotaj Bayramı olarak kutlanmaya başlandı.
2007 tarihinde kabotaj kelimesine denizcilik kelimesi de eklenerek bayramın adı "Denizcilik ve Kabotaj Bayramı" olmuştur.
Bu bayramda genel tatil yoktur.
Bu kısa bilgiden sonra gelelim biz asıl meselemize;
Samsun bir deniz şehri ve aynı zamanda liman şehri olduğundan yıllardır Samsun’da Denizcilik ve kabotaj Bayramı kutlanırdı.
Son yılarda 1 Temmuz’da Denizcilik ve Kabotaj bayramı kutlanmaz oldu.
Bu Bayram’ın öncülüğünü Samsun’da Samsun Liman başkanlığı yapardı.
Yani bütün organizasyon Liman Başkanlığı tarafından yapılırdı.
İtici güç olarak ta Liman Başkanlığı bünyesindeki Dok Kaptanlığı birimi en ön safta yer alırdı.
Bu Bayramda neler yapılırdı.
Samsun halkı bu bayrama çok fazla ilgi gösterirdi.
Şimdi bu Bayram’ın sesi soluğu çıkmaz oldu.
Neden?
Buradan Liman Başkanlığı görevini yapan arkadaşımıza soruyorum;
1 Temmuz’da Denizcilik ve Kabotaj Bayramı neden kutlanmıyor?
Sayın Valimiz Orhan Tavlı’ya da seslenelim.
Sayın valim, Samsun’da sizden önce görev yapan valilerimizle bu bayramı çok kutladık.
Şimdi neden bu güzel etkinlikten Samsun’u mahrum bırakıyoruz?
Samsun Deniz Şehri değil mi?
Samsun Liman Şehri değil mi?
Samsun bu konuda bir açıklama bekliyor…
Sözlerimi eskiden Samsun'da kutlamaları yapılan Denizcilik ve Kabotaj Bayramı ile ilgili tarafıma gönderilen bu güzel yazıyı paylaşmak istiyorum;
Mutluluğun resmi böyle bir şeydi
“Dok Kaptanlığı bu mutluluğun üssüydü.
Bunu üst seviyede yaşar, misafirlerine de yaşatırdı.
Önce Romörkörler gelin gibi hazırlanırdı.
Ataya saygı için gidilirdi ve Atatürk heykeli önünde yapılan törende çelenk koyulur istiklal marşı okunur, tören sonrası Dok Kaptanlığına dönülürdü.
Herkesin gözünden yüzünden mutluluk okunurdu.
Tüm liman ayrı bir dostluk kardeşlik içindeydi.
Yemekhanede çok güzel öğle yemeği hazırlanırdı.
Dok yemeğini evinde yerdi.
Karayolları kampında havuzda yarışlar düzenlenirdi.
En son yağlı direk olurdu efsaneydi.
Bu arada dondurmalar ikram edilirdi, buradan tekrar Dok Kaptanlığına dönülürdü.
Romörkörler ve personel akşamki fener alayı için hazırlanırdı.
Liman içinde fener alayı halkıda alarak tur atarken düdükler çekilirdi.
Ayrı bir olaydı iyi ki bunları yaşadık.
Kabotaj Bayramımız Kutlu Olsun.”
1 Temmuz’da bu anlatılanların hangisini Samsun’da yaşıyoruz.
Eskiden 1 Temmuz’da Samsun’da ne kadar güzellikler yaşanılmış.
Ne hallere düşmüşüz!
Eskiyi özler hale gelmişiz…
